Улсын тэргүүний 14 дүгээр сургуулийн нурсан барилгыг актлахаар боллоо

Улсын тэргүүний 14 дүгээр сургууль

Нийслэлийн Баянзүрх дүүргийн нутаг дэвсгэрт байрлах Хо Ши Ми­ний нэрэмжит улсын тэргүүний 14 дүгээр сургуулийн барилга хэдийнэ насаа элээж, хэзээ мөдгүй нурах дээрээ тулжээ.

Тухайн үед өдрийн ээлжийн хоёрдугаар цагийн хичээл орж байсан. Азаар хэн нэгэн бэртэж, гэмтээгүй

Тус сургуулийн нэг давхрын ариун цэврийн өрөөний тааз нурж багш, ажилчид төдийгүй эцэг, эхчүүдийг багагүй сандаргав. Харин 1-12 дугаар ангийн 2700 гаруй сурагч өнөөдрөөс эхлэн төрөлх сургуульдаа сурч чадахгүйд хүрээд байна. 

Учир нь өнгөрсөн баасан гарагт Нийслэлийн мэргэжлийн хяналтын газраас тухайн сургуулийн барилгын насжилт дууссан, газар хөдлөлтөд тэсвэрлэхгүй гэх дүгнэлт гаргажээ. Улмаар өнөөдрөөс эхлэн сургуулийн үйл ажиллагааг зогсоож, “өвгөн” барилгыг актлах шийдвэр гаргаад байна.

2700 сурагч, 140 багш, ажилчин хаачих вэ

Дээрх сургуулийн барилга ашиг­лалтад ороод 50 гаруй жилийг элээжээ.

1949-1950 оны хичээлийн шинэ жилд хоёр багш, 75 сурагч, хоёр ажилтантайгаар үйл ажиллагаагаа эхэлж бай­сан тус сургуульд өдгөө 2700 гаруй сурагч, 140 ор­чим багш, ажилчид ажиллаж байгаа аж. Өнөөдөр насжилт нь дуусч өвгөрсөн сургуулийг актласан тул тэд хаа­­чихаа мэдэхгүй сууна. 

14-р сургуулийн захирал В.Цэцгээ

В.Цэцгээ: Нийслэлийн мэргэжлийн хяналтын газарт удаа дараа хандаж байсан 

Ингээд тус сургуулийн захирал В.Цэцгээгээс дараах зүйлийг тодруулав. 

-Танай сургуулийн нэг­дүгээр давхрын ариун цэв­рийн өрөөний үүд орчмын тааз нур­сан байна. Ту­хайн үед яг юу болсон юм бэ?

-Тухайн үед өдрийн ээлжийн хоёрдугаар цагийн хичээл орж байсан. Азаар хэн нэгэн бэртэж, гэмтээгүй. Бид тэр даруйд нь Нийслэлийн мэр­гэжлийн хяналтын газар болон Онцгой байдлын газарт мэдэгдэж, шаардлагатай ар­га хэмжээг авсан. 

-Тааз юунаас болж нурав? 

-Сургууль маань 1957 онд, хичээлийн өргөтгөл буюу II байр маань 2008 онд ашиглалтад орсон. Ямар ч байсан бид зохих шат шатны байгууллагад нь санал, хү­сэлт хүргүүлсэн. 
Яг энэ асуудлаар өнгөрсөн баасан гарагт Нийслэлийн мэргэжлийн хяналтын газ­рынхан хуралдсан. Улмаар манай сургуулийн барилгын ашиглалтын хугацаа дууссан байна. Газар хөдлөлтөд тэс­вэргүй гэх дүгнэлт гаргаж акталж байх шиг байна. 

-Одоо 2700 гаруй сурагч хаана хичээллэх билээ?

-Энэ асууд­лаас болж хүүхдүүд хохирох ёсгүй. Өнгөрсөн баасан гарагт сурагчдынхаа аюулгүй байд­­­лыг хангах үүднээс хичээл­лээгүй. 
Цаашид бид сургалт хүмүүжлийн ажлаа хэвийн явуулах үүднээс дүүргийн мэр­гэжлийн хэлтэс, Нийслэлийн боловсролын газар­тай зөвлөлдөж, нэг шийдвэрт хүрэх байх. 
Тэгээд ч яг энэ асуудлаар Нийслэлийн мэр­гэжлийн хяналтын газарт удаа дараа хандаж байсан.

-Тэд ямар хариу өгч байв?

-Дорвитой хариу өгдөггүй байсан. Гэхдээ тухайн үед арай ч хана, таазнаасаа нурж эхлээгүй байсан л даа. Ашиглалтын хугацаа нь дуусч, өнгө үзэмжээ алдсан барилгууд ийнхүү мараалын элэгдэлд орж иргэдийн амь нас, аюулгүй байдалд за­налхийлэх болов.
Тэр тусмаа бяцхан үр­сийн дуу хуур цалгиж, эрдэм ном дэлгэрсэн оюуны их өргөө болох сургууль, цэ­цэрлэгүүдийн хана, тааз ээлж дараалан нурж эхэллээ. Энэ бол манай улсын өнөөгийн боловсролын салбар ямар түвшинд байгааг, хэрхэн үйл ажиллагаа явуулдгийн бодит жишээ. Нэг үгээр хэлбэл “дампуурал” юм. 

Бид боловсролын сал­барын дампуурлыг хэд хэ­дэн жишээнээс харж бол­но. Тухайлбал Чингэл­тэй дүүргийн 31 дүгээр цэцэр­­лэгийн хаалгыг чан­гахан хаахад таазнаас нь шороо бургилан унаж, ха­нанд нь цууралт үүсдэг. Тус цэцэр­лэгийн барилга 1955 онд орон сууцны зо­риулалтаар баригдаж байжээ. Өрөө тасалгаа нь хэтэрхий жижиг, өргөтгөл хийх ар­гагүй тус цэцэрлэгийн ба­рил­гын насжилт хэдийнэ дууссан ч үйл ажиллагаагаа явуулж л байна. 

Харин өнгөрсөн онд нийс­лэлийн боловсролын сал­барт 45.7 тэрбум төг­рөгийн хөрөнгө оруулалт хийж дөрвөн сургууль, 12 цэцэрлэгийн барилгын ажлыг шинээр эхлүүлэхээр болсон билээ. 

Эл хүрээнд нэг л өдөр Сүхбаатар дүүргийн 10 дугаар хороонд байрлах “Монгол-III” сургуулийн барилгыг акталж, сурагчдыг хоёр сургууль руу тараасан. Өдгөө тус сургуульд сурч байсан 1740 гаруй сурагч хойд эцэг, эхдээ загнуулж ад­лагдсан хүүхдүүд шиг өдөр хоногийн өнгөрүүлж байна. 

Харамсалтай нь дээрх сургуулийн шинэ барилгын ажил одоо болтол эхлэх нь битгий хэл хэзээ баригдаж ашиглалтад орох нь тодорхойгүй байгааг боловс­ролын салбарын дампуурал гэхээс өөрөөр хэрхэн тайл­барлавал зохилтой. 

Гэтэл Хо Ши Миний нэрэмжит улсын тэргүүний 14 дүгээр сургууль “Монгол-III” сургуулийн түүхийг давтаж эхэллээ. 

Энэ бол боловсролын салбарын өнөөгийн үнэн дүр зураг. Ийн атал сургууль, цэцэрлэгүүдийн төсөв мөн­гийг танаад байгааг юу гэж ойлговол зохилтой вэ.