ОХУ-тай 20 жил хамтрах байсныг 15 болгож, оросын бус Беларусийн арбитрын шүүхээр асуудлаа шийдүүлэх өөрчлөлт оруулжээ

А.Ням-Өлзий, iKon.mn
6 цаг 0 минутын өмнө
IKON.MN
Зураг зураг
Гэрэл зургийг MPA агентлагийн онцгой зөвшөөрөлтэйгөөр ашиглав

Эдийн засгийн байнгын хорооны өнөөдрийн хуралдаанаар “Монгол Улсад агаарын хөлгийн түлш нийлүүлэх тухай Монгол Улсын Засгийн газар болон Оросын Холбооны Улсын Засгийн газар хоорондын хэлэлцээр” болон түүнд өөрчлөлт оруулах протоколын төслийг зөвшилцөх асуудлыг хэлэлцлээ. Уг хэлэлцээрийн төслийг зөвшилцөхийг тус байнгын хорооны гишүүдийн 66.7 хувь нь дэмжсэн байна.  

Уг асуудлыг өнгөрсөн оны дөрөвдүгээр сард УИХ-аар хэлэлцэж эхэлсэн ч нэг талын эрх ашгийг хэтэрхий их тусгасан гэж гишүүдийн олонх үзсэн тул хойшлуулаад байсан юм. 

Хэлэлцээрийн анхны хувилбарт 20 жилий хугацаатай ОХУ-тай хамтарсан компани "Чингис хаан" олон улсын нисэх буудлын дэд бүтцийг удирдах болон ашиглах асуудлыг хариуцна. Хамтарсан компанийн 60 хувь нь Монголынх, 40 хувийг Оросууд эзэмшинэ. Тус компани нь "Чингис хаан" нисэх буудалд агаарын хөлгийн түлшийг тасралтгүй, тогтвортой, саадгүй хангах болон агаарын хөлгийг түлшээр цэнэглэх үйлчилгээ үзүүлэх зорилгоор цогцолборыг удирдах болон ашиглах үйл ажиллагааг хэрэгжүүлнэ. Хамтарсан компанийн үйл ажиллагаатай холбоотой маргаан үүссэн тохиолдолд ОХУ-ын арбитрын шүүхээр шийдүүлнэ. Гэрээ байгуулснаас хойш Монголын талын хууль тогтоомжид өөрчлөлт орсонтой холбоотойгоор оросын талын хөнгөлөлт, давуу эрхийг цуцалбал оросын талын нөхцөл байдлыг доройтсон гэж үзнэ гэх мэт заалтууд байв.

/Хэлэлцээрийн анхны хувилбарыг бүрэн эхээр нь ЭНД дарж уншина уу/

Харин өнөөдрийн хэлэлцүүлгийн үеэр Аж үйлдвэр, эрдэс баялгийн сайд Г.Дамдинням оросын талтай удаан хугацаанд уулзалт яриа хийсний дүнд уг хэлэлцээрт оруулсан өөрчлөлтийг танилцуулав. Хэлэлцээрт зургаан агуулгад өөрчлөлт оруулсан бөгөөд тав нь монголын талын санал байсан гэдгийг сайд онцолсон юм. 

АҮЭБ-ийн сайд Г.Дамдиннямын хэлсэнчлэн манай талын саналыг түлхүү тулгасан хэлэлцээрийн төслийг танилцуулъя. 

4 дүгээр зүйлийн 1 дүгээр заалтад: 

Талуудын эрх бүхий байгууллагууд нь Монгол Улсын "Чингис хаан" олон улсын нисэх буудлын /ICAO-ийн нисэх буудлын код: ZMCK/ агаарын хөлгийг түлшээр цэнэглэх дэд бүтцийг /цаашид Байгууламж гэх/ удирдах болон ашиглах хамтарсан компани байгуулна. 

5 дугаар заалтад "газрын тосны бүтээгдэхүүн" гэж заасныг "агаарын хөлгийн түлш" гэж өөрчлөх. 

7 дугаар зүйлийн хоёрдугаар догол мөрийг хасах. Тус зүйлийн хоёрдугаар догол мөрд:  

"Энэхүү хэлэлцээр гарын үсэг зурсан өдрөөс хойш Монгол Улсын хууль тогтоомжид өөрчлөлт орж, татвар, тариф, хураамж, үүний дотор гаалийн болон бусад бүх татварын төлбөр нэмэгдэх, гадаад ажилчдын квот нэмэгдэх эсхүл багасах, эсхүл энэхүү хэлэлцээр гарын үсэг зурснаар хойш шинэ татвар, тариф, хураамж, үүний дотор гаалийн болон бусад бүх төрлийн татварын төлбөр, гадаад ажилчдын квот шинээр нэвтрүүлэх, түүнчлэн энэхүү хэлэлцээрт гарын үсэг зурах үед оросын талын итгэмжлэгдсэн байгууллага болон эсхүл хамтарсан компанид энэхүү хэлэлцээрээр болон Монгол Улсын хууль тогтоомжоор олгож байсан хөнгөлөлт, давуу эрхийг цуцлах нь энэ зүйлийн зорилгын хүрээнд оросын талын итгэмжлэгдсэн байгууллагын нөхцөл байдал нь доройтсон гэж үзнэ" гэдэг заалт байв. 

9 дүгээр зүйлийн 2 дугаар заалтыг дараах байдлаар өөрчлөн найруулна: 

"Хэрэв маргаан эхэлсэн өдрөөс хойш 2 сарын дотор шийдвэрлэгдэхгүй тохиолдолд талуудын аль нэг талын хүсэлтээр Бүгд Найрамдах Беларусь Улсын Минск хотод байрлах Беларусийн худалдаа аж үйлдвэрийн танхимын дэргэдэх олон улсын арбитрын шүүхэд тус шүүхийн 2011 оны журмын дагуу хэлэлцүүлэхээр шилжүүлнэ" 

11 дүгээр зүйлийн эхний догол мөрийг хасах. Уг догол мөрд: 

"Энэхүү хэлэлцээрийн заалтууд нь Монгол Улс болон ОХУ-ын хооронд үйлчилж буй ижил асуудал зохицуулсан бусад олон улсын хэлэлцээрээс давуу эрхтэй байна" гэсэн заалт байв. 

12 дугаар зүйлд: 

  • Хоёрдугаар догол мөрөнд "20 жил" гэснийг "15 жил" гэж өөрчлөх. 
  • Хоёрдугаар догол мөрийн араас дараах агуулга бүхий догол мөрийг нэмэх: 
"Энэхүү хэлэлцээрийн хүчин төгөлдөр үйлчлэх хугацаагаа дуусгавар болох үед талуудын аль нэг тал нь нөгөө талд хэлэлцээрийн хүчин төгөлдөр үйлчлэх хугацааг дуусгавар болгох тухай хүсэлтийг хэлэлцээрийн хүчин төгөлдөр байх үндсэн хугацаа болон сунгагдсан дараа, дараагийн 5 жилийн хугацааг дуусгавар болохоос 1 жилийн өмнө бичгээр мэдэгдэх хүртэл хэлэлцээрийн хүчин төгөлдөр үйлчлэх хугацаа аяндаа дараагийн 5 жилийн хугацаанд сунгагдана" 

Хэлэлцээр 20 жил гэж байсныг 15 жил болгож хугацааг багасгаж. 

Мөн маргааныг оросын талын арбитрын шүүхээр шийдүүлнэ гэснийг Бүгд Найрамдах Беларусь Улсын Минск хотод байрлах Беларусийн худалдаа аж үйлдвэрийн танхимын дэргэдэх олон улсын арбитрын шүүхээр шийдүүлээр болсон байна. Энэ заалтад манай тал Казахстан улсын арбитрын шүүхээр шийдүүлэх саналтай байсан ч оросын тал хүлээн зөвшөөрөөгүй аж.